Diyarbakır Yenişehir Tarihi


Diyarbakır ili sınırları içerisinde bulunan, yakın bir zamanda ilçe statüsüne geçen Yenişehir İlçesinin tarihini Diyarbakır tarihinden ayrı düşünemeyiz. Bu nedenle bu bölümde ağırlıklı olarak Diyarbakır tarihini ele alacağız.

Diyarbakır kenti farklı tarihlerde farklı adlarla anılmıştır. İlk olarak Asur hükümdarı (M.Ö. 1316–1281) Adad-Nirari'ye ait bir kılıç kabzasında "Amidi" veya "Amedi" olarak geçmekte; M.Ö. 800–705 yılları arasında Asur valilerinin isimlerinin yazılı olduğu belgelerde de aynı ada rastlanmaktadır. Roma ve Bizans'a ait yazılı kaynaklarda ise kentin "Amid, O'mid, Emit, Amide" şeklinde adlandırıldığı görülmektedir. Taşlarının siyah olmasından dolayı "Kara Amid"; bu adın Arapça tercümesi olan "Amid i Sevda" olarak da anılmıştır. Arap egemenliği sırasında bölgeye yerleşen kabilelerin adlarına göre de "Diyar-ı bekr" daha sonraları "Diyarbekir"; Osmanlılar döneminde bazen "Amid" bazen de "Diyarbekir" olarak kayıtlara geçmiştir. Cumhuriyetin ilk yıllarında Türk Dil Kurumu'nda oluşturulan araştırma komisyonu 1938 yılında "Diyarbakır" adını benimsemiş ve bu yıldan itibaren kentin ve ilin resmi adı "Diyarbakır" olmuştur.

22 Mart 2008 tarih ve 26824 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak 5747 Sayılı Kanunla, Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde İlçe kurulması kapsamında Yenişehir İlçe Kaymakamlığı kurulmuş ve 30.06.2008 tarihinde hizmete başlamıştır. Yenişehir İlçesi Diyarbakır’ın ortasında, güneyinde Sur İlçesi, batısında Bağlar İlçesi, kuzeybatısında Kayapınar, Ergani ve Eğil İlçeleri ile sınırları çizilmiştir.

Diyarbakır’ın Sur İlçesinden sonra ilk yerleşime açılan bölge olması nedeniyle Yenişehir geçmişte çeşitli uygarlıkların yerleşim yeri ve tarım alanları olarak görünmektedir. Daha çok 1950’lerden sonra sur içerisinden çıkılarak yerleşme başlamış günümüze kadar bu devam etmiştir. Çıkarılan yasa ile Yenişehir ilçesi 9 köy ve  30, mahalleden oluşmaktadır.

Kaynak: http://www.diyarbakiryenisehir.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=81&Itemid=189 (daha fazla bilgi için adresi ziyaret ediniz)

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Ankara Çamlıdere Tarihi ve Turistik Yerleri

Resim
ÇAMLIDERE ILÇESİ: Çamlıdere, Cumhuriyet döneminde kurulan ilçelerdendir. Çamlıdere ilçe merkezinin belgelere dayalı kısa tarihi hikayesi şöyledir: Kuz Viran Köyü: 1073 yılından itibaren Oğuz Türkmen boylarının Ankara coğrafyasında konar-göçer hayatları Anadolu Selçuklu Devleti’nin kurulması ile yerleşik köy hayatıyla devam eder. Günümüzde Çamlıdere ilçe merkezinin bulunduğu yer, Bizanslılar döneminde terkedilmiş “viran” bir yerleşme yeridir. Osmanlı vakıf belgelerindeki tabirle “ıssız” bir bölgedir. Bölgenin ormanlık ve engebeli arazisi iskan için elverişli değildir. Civarda terkedilmiş viran köylere ve yeni iskana açılan köyler bulunmaktadır. Anadolu Selçukluları döneminde tamamen ıssız olan bölge Osmanlıların ilk dönemlerinde de ıssız kalır. Osmanlı’nın önemli iskan metodunun öncüleri olan “Horasan meşrepli” bey, dede, baba, ahi, şeyh, gazi, alp ve bacı unvanlı “gazi-dervişler” Anadolu’da ıssız kalan bölgeleri “şenlendirmek” için “zaviye” kurarlar. Kurdukları zaviyelerin etrafında za...
Devamı

Ankara Bala Tarihi Yerleri

Resim
1850 yılına ait Osmanlı arşiv belgelerinden edinilen bilgiye göre, Bala halkının kökeni türkmenistan'dan gelmektedir.19. yy'da (İmirzalıoğlu) Mir Osman Bey kurmuştur. 1463 tarihli tahrir defterine göre:Merkez Kaza ve buna bağlı kasaba nahiyesi Kasaba-i Bala ve Kasaba-iSufla diye ikiye ayrılır. Kasaba-i Bala:[[Keskin]] ve Bala'ya bağlı köylerdir. 1785 tarihinde kasaba-i Bala merkeze bağlı kasabadır. Bala ilçesi tarih boyunca "Kasaba-i Bala, Bozulus Sancağı, Tabanlı Kazası"olarak adlandırılmıştır. İlçe ve köylerinin halkı çoğunlukla "Bozulus Türkmenleri"dir.Başta Bala olmak üzre Bala'nın 41 köyünde sülaleri bulunmaktadır.Tabanlı aşiretine mensupturlar.Akkoyunlu Devleti hükümdarı Uzun Hasan'ın soyundandır. İlçe ve köylerinin tarihi çok eski olup kuruluşu 1463-1467 yıllarına rastlamaktadır. Daha önce erzurum(horasan) ve aydın(söke,koçarlı) bölgesinde bulunan Tabanlı Aşiretinin Bala bölgesine yerleşim tarihi 1690 yılıdır.Bozulus aşiretinin en yoğun ol...
Devamı

Eskişehir Mihalgazi Tarihçesi

Resim
* MİHALGAZİ( Gümele) Gümele’ nin Kuruluşu: Köse Mihal’ in Müslüman olmasından sonra 1292 yılında Osman Gazi ile beraber katıldıkları orta Sakarya ve Bolu seferinden sonra Osman Gazi tarafından Orta Sakarya bugünkü (Karaağaç’ dan başlayan ve Gümele ‘ nin doğu tarafından uzanan vadi) Köse Mihale kılıç hakkı olarak verilir. Seferin düzenlendiği sırada bu vadide hiçbir Türk köyü yoktur. Sadece Rum köyleri vardır. Bu köylerin alınmasından sonra Türkler hayvancılık için ideal olan yaylalara yerleşmeye başladılar. Yaylaların yaz için , vadinin de kış aylarında hayvanlar için ideal olması sebebiyle göçebe Türkler yazın yaylada , kışın vadide yaşamaya başladılar. Bugünkü Mihalgazi İlçesinin olduğu yere ilk Türk gümelerini kuran kayı Türkleri aynı zamanda orta Sakarya vadisinde ilk Türk köyünü de kurmuş oldular. Yayladan gümeye gidelim tabire zamanla “gümelere” gidelim şekline ve daha sonra da “ gümeleye” gidelim şekline dönüşmüş . Bu zamanla ilk TÜRK köyünün adının GÜMELE olmasına sebep olmuştu...
Devamı